De dodelijke vulkanen van het verleden

Spreker
Remco Bos
Wanneer
7 dec 2025
Waar
RMO

Grootschalig vulkanisme wordt vaak in verband gebracht met meerdere massa-extincties in het geologisch verleden, waaronder die aan het eind van de Trias periode zo’n 200 miljoen jaar geleden. Het enorme scala aan verontreinigende stoffen dat afkomstig is van vulkanisme heeft verschillende gevolgen voor het milieu. Hierdoor is het verband tussen vulkanisme en het uitsterven van organismen nog onvoldoende begrepen. Echter wordt er in sedimentaire afzettingen van verschillende massa-extincties uit het verleden een bijzonder fenomeen geobserveerd: afwijkingen in de vorm van stuifmeel.

Stuifmeel bestaat uit de voortplantingscellen van planten en worden veel gebruikt om vegetatie in kaart te brengen in het geologisch verleden. Afwijkingen in de vorm van stuifmeel kunnen een weerspiegeling zijn van verhoogde stress en mutaties in planten en hebben mogelijk bijgedragen aan de uitsterving. Verhoogde mutaties en DNA-schade in planten zou een consequentie kunnen zijn van vulkanische verontreinigingen. Dit unieke fenomeen zou ons mogelijk kunnen helpen met de vraag: wat maakt vulkanen dodelijk?